Je beschermt je privacy op sociale media door je accountinstellingen aan te passen, persoonlijke informatie te beperken, en controle te houden over wie je content kan zien. Dit betekent het uitschakelen van openbare profielen, het beperken van dataverzameling, en het regelmatig controleren welke apps toegang hebben tot je accounts. Door bewuste keuzes te maken over wat je deelt en met wie, behoud je controle over je digitale voetafdruk.
In 2026 delen sociale mediaplatforms meer persoonlijke gegevens dan ooit tevoren, vaak zonder dat gebruikers zich hiervan bewust zijn. Met de juiste instellingen en een beetje mediawijsheid kun je echter veel beter bepalen wat er met jouw informatie gebeurt. We bespreken de belangrijkste stappen om je privacy te beschermen op alle grote platforms.
Welke persoonlijke gegevens delen sociale media platforms standaard?
Sociale mediaplatforms verzamelen standaard je basisgegevens, locatie-informatie, contacten, zoekgeschiedenis en interactiepatronen om advertenties te personaliseren en je profiel te verkopen aan derden. Dit gebeurt vaak automatisch wanneer je een account aanmaakt, tenzij je bewust andere keuzes maakt.
De meeste platforms verzamelen je naam, leeftijd, geslacht en e-mailadres bij registratie. Daarnaast tracken ze welke berichten je liket, welke profielen je bekijkt, en hoe lang je naar bepaalde content kijkt. Deze informatie wordt gebruikt om een gedetailleerd beeld van jouw interesses en gedrag op te bouwen.
Locatiegegevens worden vaak automatisch verzameld via je telefoon, zelfs wanneer je geen locatie bij je berichten toevoegt. Platforms weten hierdoor waar je woont, werkt, en regelmatig komt. Ook je contactenlijst wordt vaak geüpload om “vrienden te vinden”, maar deze informatie blijft permanent opgeslagen.
Veel platforms delen deze gegevens met adverteerders, databrokers en soms zelfs met andere apps op je telefoon. Ze verkopen niet direct je naam, maar wel gedetailleerde profielen over je gedrag en voorkeuren. Dit maakt je tot een product in hun businessmodel.
Waar vind je de belangrijkste privacy-instellingen per platform?
De privacy-instellingen vind je op Facebook via Instellingen > Privacy, op Instagram via je profiel > Menu > Privacy en veiligheid, op TikTok via Profiel > Menu > Instellingen en privacy, en op X (Twitter) via Meer > Instellingen en ondersteuning > Privacy en veiligheid.
Op Facebook ga je naar de drie streepjes rechtsboven, kies ‘Instellingen en privacy’ en dan ‘Instellingen’. Hier vind je onder ‘Privacy’ alle opties om te bepalen wie je berichten kan zien, wie je kan vinden, en welke informatie zichtbaar is. Let vooral op de instelling ‘Wie kan je toekomstige berichten zien’.
Instagram heeft zijn privacy-instellingen verstopt onder je profielicoon, dan het hamburgermenu rechtsboven, en vervolgens ‘Instellingen en activiteit’. Onder ‘Privacy van account’ kun je je profiel privé maken. Ook belangrijk zijn de instellingen voor verhalen, berichten en wie je kan taggen in foto’s.
TikTok plaatst privacy-instellingen onder je profiel, dan het menu rechtsboven, en ‘Instellingen en privacy’. Hier kun je bepalen wie je video’s kan zien, wie je berichten kan sturen, en of anderen je kunnen vinden via je telefoonnummer. De standaardinstellingen staan meestal op ‘iedereen’.
X (voorheen Twitter) heeft privacy-instellingen onder ‘Meer’ in het linkermenu, dan ‘Instellingen en ondersteuning’ en ‘Privacy en veiligheid’. Hier kun je je tweets beschermen (privé maken), bepalen wie je kan vinden, en advertising-tracking uitschakelen.
Hoe voorkom je dat vreemden je berichten en foto’s kunnen zien?
Zet je account op privé, beperk je vrienden- of volgerlijst tot mensen die je kent, en controleer regelmatig je privacy-instellingen voor berichten, foto’s en verhalen. Maak ook je vriendenlijst onzichtbaar voor anderen en schakel gezichtsherkenning uit waar mogelijk.
Het privé zetten van je account is de belangrijkste stap. Op Instagram en TikTok betekent dit dat alleen goedgekeurde volgers je content kunnen zien. Op Facebook kun je elk bericht apart instellen op ‘Alleen vrienden’ of specifieke groepen. Controleer ook oude berichten die mogelijk nog openbaar staan.
Let op je verhalen en stories. Deze hebben vaak aparte privacy-instellingen. Op Instagram kun je bepalen wie je verhalen kan zien, en zelfs specifieke mensen uitsluiten. Op Facebook kun je verhalen beperken tot vrienden of zelfs tot een selecte groep.
Schakel functies uit waardoor vreemden je kunnen vinden. Zorg dat je niet gevonden kunt worden via je telefoonnummer of e-mailadres. Op de meeste platforms kun je ook voorkomen dat je profiel verschijnt in zoekresultaten van Google.
Controleer regelmatig wie je volgt en wie jou volgt. Verwijder accounts die je niet kent of vertrouwt. Veel platforms sturen meldingen wanneer onbekende accounts je proberen te volgen, maar deze staan niet altijd standaard aan.
Wat moet je doen met locatiegegevens en gezichtsherkenning?
Schakel locatietracking uit in je app-instellingen en op platformniveau, verwijder locatiegegevens uit oude foto’s, en zet gezichtsherkenning uit om automatische tagging en gezichtsanalyse te voorkomen. Check ook je fotometadata voordat je iets deelt.
Locatiegegevens zijn een van de gevoeligste soorten informatie die je kunt delen. Ga naar je telefooninstellingen en schakel locatietoegang uit voor sociale media apps, tenzij je deze bewust wilt gebruiken. Op iPhone doe je dit via Instellingen > Privacy en beveiliging > Locatievoorzieningen.
Verwijder locatie-informatie uit foto’s voordat je ze deelt. Veel foto’s bevatten automatisch GPS-coördinaten in de metadata. Op je telefoon kun je dit uitschakelen in camera-instellingen. Voor foto’s die je al hebt gemaakt, kun je de locatiegegevens verwijderen via je foto-app.
Gezichtsherkenning helpt platforms om je automatisch te herkennen op foto’s van anderen. Facebook en Instagram gebruiken dit om voor te stellen je te taggen. Schakel dit uit via je privacy-instellingen om te voorkomen dat je gezicht gekoppeld wordt aan je profiel zonder je toestemming.
Let op geotagging in berichten. Veel platforms voegen automatisch je locatie toe aan berichten. Schakel dit uit of controleer altijd voordat je post of je locatie zichtbaar is. Vooral bij foto’s van thuis of werk is dit belangrijk voor je veiligheid.
Hoe controleer je welke apps toegang hebben tot je sociale media?
Ga naar je account-instellingen, zoek naar ‘Gekoppelde apps’, ‘Toegang van derden’ of ‘Apps en websites’, en verwijder alle apps die je niet meer gebruikt of vertrouwt. Controleer ook welke rechten actieve apps hebben en beperk deze waar mogelijk.
Op Facebook vind je gekoppelde apps onder Instellingen > Apps en websites. Hier zie je alle apps die toegang hebben tot je Facebook-gegevens. Veel van deze apps heb je waarschijnlijk jaren geleden geautoriseerd en vergeten. Verwijder alles wat je niet meer gebruikt.
Instagram toont gekoppelde apps onder Instellingen > Website-machtigingen en Apps en websites. Let vooral op apps die toegang hebben tot je foto’s, berichten, of volgersinformatie. Veel quiz-apps en games vragen meer toegang dan nodig.
Controleer ook welke rechten apps hebben. Sommige apps kunnen berichten plaatsen namens jou, je vrienden bekijken, of zelfs je account gebruiken om anderen te volgen. Beperk deze rechten tot het minimum dat nodig is voor de functionaliteit die je wilt.
Maak dit tot een maandelijkse gewoonte. Apps worden regelmatig gehackt of verkocht aan andere bedrijven. Door regelmatig op te ruimen, beperk je het risico dat oude, ongebruikte apps toegang houden tot je persoonlijke informatie.
Wanneer moet je tweefactorauthenticatie inschakelen?
Schakel tweefactorauthenticatie direct in op alle sociale media accounts, vooral die met persoonlijke informatie, zakelijke content, of veel volgers. Dit voorkomt dat hackers toegang krijgen, zelfs als ze je wachtwoord weten, en is de belangrijkste bescherming tegen accountovernames.
Tweefactorauthenticatie voegt een extra beveiligingslaag toe door een code te vragen van je telefoon of een authenticator-app. Zelfs als iemand je wachtwoord steelt via een datalek of phishing, kunnen ze nog steeds niet inloggen zonder toegang tot je telefoon.
Gebruik bij voorkeur een authenticator-app zoals Google Authenticator of Authy in plaats van SMS-codes. SMS kan onderschept worden door hackers, terwijl authenticator-apps veel veiliger zijn. De meeste platforms ondersteunen beide opties.
Let vooral op accounts die gekoppeld zijn aan je werk, zakelijke activiteiten, of die veel persoonlijke informatie bevatten. Een gehackt Instagram-account kan gebruikt worden voor oplichting van je volgers, terwijl een gehackt LinkedIn-account je professionele reputatie kan schaden.
Bewaar back-upcodes op een veilige plek. Alle platforms geven je codes die je kunt gebruiken als je telefoon kwijt bent. Print deze uit of bewaar ze in een wachtwoordmanager, zodat je niet buitengesloten raakt van je eigen accounts.
Hoe DaVinci Educatie helpt met mediawijsheid
Wij geloven dat mediawijsheid een belangrijk onderdeel is van het moderne onderwijs. In onze rijke thema’s zoals ‘Samen op de wereld’ en ‘De wereld in de toekomst’ leren kinderen kritisch om te gaan met digitale informatie en hun eigen privacy te beschermen.
Onze aanpak voor mediawijsheid omvat:
- Praktische lessen over veilig internetgebruik binnen betekenisvolle thema’s
- Het ontwikkelen van kritisch denken over online informatie
- Begeleiding voor leerkrachten om digitale geletterdheid te onderwijzen
- Materialen die aansluiten bij de leefwereld van kinderen
Door mediawijsheid te integreren in ons thematische onderwijs, helpen we kinderen om bewuste digitale burgers te worden. Wil je meer weten over hoe wij kinderen voorbereiden op de digitale wereld? Maak kennis met onze aanpak of neem contact met ons op voor meer informatie.
